W skrócie: Dobierz oddzielnie moc modułów PV w kWp, moc falownika w kW i pojemność baterii w kWh. Zacznij od rocznego i godzinowego zużycia, następnie oszacuj produkcję dla dachu oraz nadwyżki do magazynowania. Wzór „roczne kWh / 1000” jest punktem orientacyjnym, a nie gotowym projektem ani obietnicą zwrotu.
Dobór fotowoltaiki i magazynu krok po kroku
Zbierz zużycie i plany urządzeń
Przygotuj 12 miesięcy rachunków, dane produkcji dla istniejącej PV oraz profil godzinowy lub krótsze interwały, jeśli są dostępne. Oddziel zużycie dzienne, wieczorne i zimowe. Dla nowego domu zapisz założenia urządzeń, a dla pompy ciepła zapotrzebowanie budynku na ciepło i przewidywaną sprawność sezonową. EV licz z przebiegu i zużycia, wraz ze stratami ładowania.
Oblicz uzysk dla konkretnego dachu
W PVGIS wybierz lokalizację, kierunek, nachylenie, technologię i sposób montażu oraz straty. Osobno sprawdź lokalny cień od kominów, drzew i sąsiednich budynków. Dla kilku połaci policz je oddzielnie, zachowując ich różne profile godzinowe.
Wyznacz wstępną moc PV i ograniczenia montażu
Podziel planowaną roczną produkcję przez uzysk z 1 kWp. Następnie sprawdź moduły, powierzchnię, dopuszczalne obciążenia dachu, trasy przewodów i warunki przyłączenia. Roczne zrównanie produkcji ze zużyciem nie oznacza zerowego importu ani rachunku.
Dobierz falownik do PV, baterii i odbiorników
Zleć sprawdzenie napięcia i prądów stringów, zakresów MPPT, mocy AC oraz zgodności baterii i BMS. Określ moc ładowania i rozładowania. Przy backupie porównaj osobno limit całego układu, każdej fazy, prądy rozruchowe i czas przełączenia.
Dobierz użyteczne kWh i rezerwę
Zestaw nadwyżki produkcji z zużyciem poza jej godzinami. Ustal energię, którą chcesz dostarczyć odbiornikom, straty, dolny próg SOC i dodatkową rezerwę awaryjną. Sprawdź, czy nadwyżka i dopuszczona moc pozwolą regularnie naładować wybrany wariant.
Porównaj warianty i sprawdź warunki wsparcia
Porównaj samą PV, PV ze sterowaniem oraz PV z baterią na tych samych danych. Sprawdź koszt, sezonowość i wymagania programu finansowania. Po uruchomieniu wróć do rzeczywistych danych i skoryguj harmonogramy; warunki dotacji nie zastępują doboru technicznego.
Ile energii da 1 kWp? Przykład PVGIS dla Warszawy
Wykonaliśmy 13.09.2026 dwa obliczenia w oficjalnym PVGIS 5.3. Lokalizacja modelowa: 52,23°N, 21,01°E; 1 kWp modułów krzemowych; nachylenie 30°; montaż wolnostojący/wentylowany; założone straty systemowe 14%; baza PVGIS-SARAH3 z lat 2005-2023; horyzont terenu liczony przez narzędzie. Nie dodawaliśmy cienia od lokalnych przeszkód. To symulacja wieloletniej produkcji, nie odczyt z realizacji SMR ani prognoza pogody na 2026 r.
| Kierunek połaci | Uzysk roczny z 1 kWp | Grudzień | Czerwiec |
|---|---|---|---|
| Południe, azymut PVGIS 0° | 1041,98 kWh | 23,63 kWh | 137,27 kWh |
| Wschód, azymut PVGIS -90° | 846,66 kWh | 11,79 kWh | 129,81 kWh |
Wyniki można odtworzyć: PVGIS - południe (otwiera się w nowej karcie) i PVGIS - wschód (otwiera się w nowej karcie). Sposób interpretacji opisuje dokumentacja JRC dla instalacji sieciowych (otwiera się w nowej karcie).
Nie przenoś wyniku wprost na inny dach. Orientacja może zmienić również porę produkcji, a więc dopasowanie do poboru. Cień od komina lub drzewa wymaga dodatkowej analizy. Nie zakładaj, że większa PV wystarczająco naładuje baterię zimą tylko dlatego, że roczny bilans się zgadza.
Ile kWp potrzebuję? Wstępna tabela bilansu rocznego
Moc PV = planowana produkcja roczna / uzysk jednostkowy. Dla czytelności poniżej przyjmujemy modelowe 1000 kWh/kWp/rok. To odrębne, uproszczone założenie, a nie wynik powyższej symulacji.
| Zużycie roczne | Moc przy założeniu produkcji równej zużyciu | Co należy sprawdzić dalej |
|---|---|---|
| 3500 kWh | 3,5 kWp | Profil godzinowy i dach |
| 4500 kWh | 4,5 kWp | Profil godzinowy i dach |
| 5500 kWh | 5,5 kWp | Nadwyżki, zużycie wieczorne i przyłącze |
| 7000 kWh | 7,0 kWp | Sezonowość dużych urządzeń |
| 9000 kWh | 9,0 kWp | Sezonowość, możliwości magazynowania i przyłącze |
| 11 000 kWh | 11,0 kWp | Podział połaci, falownik i opłacalność eksportu |
| 13 000 kWh | 13,0 kWp | Ograniczenia całego projektu i większe odbiorniki |
Powierzchnię dachu policz dla wymiarów i układu konkretnych modułów, odstępów oraz konstrukcji. Nie przeliczaj metrażu domu na moc PV. Dwie rodziny z identycznym rocznym zużyciem mogą mieć inne potrzeby baterii, jeśli jedna zużywa energię w dzień, a druga po zachodzie słońca.
Osobno PV, falownik i magazyn
PV w kWp określa znamionową moc modułów w warunkach testowych. Falownik w kW ma własne limity przetwarzania i wyjścia. Magazyn w kWh przechowuje energię, ale jego moc ładowania i rozładowania też musi pasować do projektu.
Nie dobieraj falownika wyłącznie przez zrównanie jego kW z kWp paneli. Sprawdź dopuszczoną moc PV, napięcia w skrajnych temperaturach, prądy, MPPT oraz układ stringów. Dla baterii dochodzą zakres napięcia, BMS, firmware, liczba modułów i ograniczenia mocy zależne od SOC oraz temperatury.
Przy backupie limit na fazę może być niższy niż suma mocy domu. Poradnik backup/EPS: na ile wystarczy magazyn 5, 10, 15 lub 20 kWh zawiera odrębną tabelę czasu pracy, ładowanie i przykład parametrów konkretnego falownika. Te obliczenia nie zastępują kontroli rozruchów urządzeń.
Model doboru na jawnych danych wejściowych
Przyjmijmy model domu, bez przypisywania go klientowi SMR. Zużycie roczne wynosi 4500 kWh. Dla PV używamy powyższego wyniku PVGIS dla Warszawy i południa: 1041,98 kWh/kWp/rok. W modelowym dniu do baterii można skierować 8 kWh nadwyżki przed stratami ładowania, a po godzinach produkcji chcemy zasilić odbiorniki energią 6 kWh. Dostępne okno ładowania trwa 3 h.
Bilans PV
Wstępna moc dla rocznego zrównania energii wynosi 4500 / 1041,98 = około 4,32 kWp. Przykładowe zaokrąglenie do 4,4 kWp daje w tym modelu około 4585 kWh/rok. Liczba ta nie określa jeszcze autokonsumpcji ani uzasadnionej ekonomicznie mocy; potrzebny jest profil godzinowy i kontrola dachu.
Energia i pojemność baterii
Załóżmy sprawność rozładowania do AC 90% i codzienny zakres SOC 100-20%. Dolne 20% pozostaje poza zwykłym cyklem, np. jako uzgodniona rezerwa; w rzeczywistym systemie trzeba rozróżnić ją od fabrycznego minimum. W tym uproszczeniu energia po stronie baterii potrzebna do dostarczenia 6 kWh wynosi 6 / 0,90 = 6,67 kWh. Pojemność nominalna to 6 / (0,90 × 0,80) = około 8,33 kWh. W kolejnych działaniach zachowujemy pełną dokładność, a zaokrąglamy wyświetlane wyniki.
To wynik modelu przed dodatkowym poborem własnym urządzeń, ograniczeniami temperatury i starzeniem baterii. Dobór katalogowy powinien je uwzględnić. Jeżeli producent podaje już energię użyteczną dla danego zakresu, nie odejmuj drugi raz tego samego ograniczenia.
Nadwyżka i moc ładowania
Dla osobno założonej sprawności ładowania 90% trzeba skierować na wejście toru ładowania 6 / (0,90 × 0,90) = około 7,41 kWh. W modelu mieści się to w 8 kWh nadwyżki. Przez 3 h daje średnio 6 / (0,90 × 0,90 × 3) = około 2,47 kW dostępnej mocy przed stratami.
Są to stałe założenia obliczenia, nie deklarowane parametry konkretnego falownika. Krótsze okno, zmienność słońca, pobór własny, wysoki SOC lub ograniczenie mocy mogą zmniejszyć ilość energii do przeniesienia. Straty ładowania i rozładowania w tym modelu dają sprawność pełnego cyklu 81%, a nie 90%.
Moc wyjścia i backup
Jeżeli modelowy dom potrzebuje jednocześnie 3 kW mocy czynnej, nie wystarczy sprawdzić 8,33 kWh pojemności. Trzeba dobrać moc falownika i baterii, podział faz oraz prądy rozruchowe. Dla odbiorników z mocą bierną sprawdza się również VA i prąd. Dopiero te dane pozwalają potwierdzić konkretny sprzęt i zakres EPS.
Pompa ciepła, EV i zmiana potrzeb domu
Dla pompy ciepła oddziel zużycie na ogrzewanie od CWU i porównaj je z miesięczną produkcją PV. Duży pobór zimowy nie oznacza, że domowa bateria przeniesie energię z lata. Szczegóły: PV i magazyn do domu z pompą ciepła.
Dla auta elektrycznego zapisz przebieg, zużycie na 100 km, straty ładowania i godziny postoju. Auto dostępne w dzień może zużywać nadwyżkę bez pośredniego magazynowania w baterii domowej. Auto ładowane nocą wymaga porównania kosztu sieci, taryfy i dodatkowego cyklu baterii.
Przed zakupem większych urządzeń sprawdź moc przyłączeniową i miejsce w rozdzielnicy. Możliwość późniejszego dołożenia kWh wymaga zgodności konkretnej generacji baterii, a nie tylko wolnego miejsca.
DC-coupled czy AC-coupled?
W DC bateria i PV współpracują z odpowiednią hybrydą; w AC magazyn ma osobny inwerter. Wybór wpływa na konwersję energii, pomiary, rozbudowę i tryb wyspowy. Nie zmienia potrzeby osobnego policzenia mocy oraz pojemności.
Dla nowej instalacji przejdź do projektu całego zestawu PV z magazynem, a dla już działającej PV do poradnika retrofitu. Ogólny opis baterii pozostaje w poradniku o magazynach energii.
Dobór a dotacje: status na 13.09.2026
Mój Prąd 7.0 nie został uruchomiony w dotychczasowej formule. Dawne twierdzenie „od marca 2026, minimum 12 kWh” nie jest podstawą doboru. PME 2 jest planowany na IV kwartał 2026. Źródła: oficjalny serwis Mój Prąd (otwiera się w nowej karcie) oraz ogłoszone warunki PME 2 (otwiera się w nowej karcie).
W założeniach PME 2 minimum to 10 kWh nominalnie oraz co najmniej 2 Wh/Wp PV. Oba warunki działają łącznie. Dla 4,4 kWp z powyższego modelu relacja daje 8,8 kWh, więc decyduje minimum 10 kWh. Dla 6 kWp relacja daje 12 kWh, a dla 10 kWp - 20 kWh. Te wymagania dotyczą programu, a nie uniwersalnie każdej instalacji.
Sprawdź też backup, EMS, dokumentowanie parametrów, terminy kwalifikacji i pozostałe kryteria. Przy planowanym naborze zasady trzeba ponownie zweryfikować po jego ogłoszeniu. Szczegóły opisuje PME 2: wymagania i status. Ulga termomodernizacyjna ma własne warunki oraz limit i nie obejmuje zwróconej części wydatku: poradnik ulgi.
Dobór pod taryfy i net-billing
Umowa dynamiczna jest dobrowolna. Od 24.08.2024 sprzedawcy z co najmniej 200 tys. odbiorców końcowych mają obowiązek ją oferować, przy wymaganym odpowiednim liczniku. Nie jest obowiązkiem gospodarstw od 1.01.2026. URE - umowy z ceną dynamiczną (otwiera się w nowej karcie).
W krótkim oknie taniej energii znaczenie ma moc ładowania, ale ekonomika musi objąć koszt całej energii wejściowej, straty, opłaty, zużycie własne i degradację. Porównanie znajduje się w poradniku taryf dynamicznych.
Współczynnik 1,23 dotyczący wartości depozytu prosumenckiego stosuje się od 1.02.2025, nie od 2026. Nie jest mnożnikiem całej detalicznej ceny energii. Podstawa daty: art. 31 ustawy zmieniającej OZE (otwiera się w nowej karcie). Dodatkowe scenariusze: opłacalność PV w net-billingu i opłacalność samego magazynu.
Mity o doborze mocy
Im większa PV, tym zawsze krótszy zwrot
Dodatkową produkcję trzeba wycenić w godzinach jej wykorzystania lub eksportu i porównać z kosztem rozbudowy. Roczne kWh nie mówią, jaki będzie import i rachunek.
Magazyn zawsze zapewnia 80-90% autokonsumpcji
Wynik zależy od profilu, sezonu, strat i sposobu liczenia. Zwiększanie procentu przez niepotrzebne zużycie nie poprawia ekonomiki. Zobacz metodę pomiaru autokonsumpcji.
Większa bateria rozwiązuje każdy problem z mocą
kWh nie zastępuje kW. Odbiorniki mogą przekroczyć limit falownika lub jednej fazy, mimo że bateria ma jeszcze energię.
Dotacja wyznacza optymalny zestaw
Kryteria programu określają kwalifikację do wsparcia, a profil domu i koszt określają przydatność inwestycji. Trzeba sprawdzić oba aspekty.
Checklist przed rozmową z instalatorem
Dane możesz wykorzystać w konfiguratorze magazynu energii, a zakres kosztów porównać w poradniku cen zestawów. Kontakt z SMR, realizacje i pomoc przy dotacjach pozwalają przejść od modelu do konkretnej instalacji.